Tuyển sinh lớp 10: Lỡ hẹn nguyện vọng mong muốn, tuổi 15 có thật sự 'trắng tay'?

Trước thềm công bố điểm chuẩn các trường THPT công lập, kết quả xét tuyển lớp 10 chuyên và tích hợp tại TP.HCM đã tạo ra nhiều luồng phản ứng trên mạng xã hội. Bên cạnh những bài đăng chia sẻ niềm vui trúng tuyển, nhiều học sinh và phụ huynh cũng công khai chia sẻ sự thất vọng, tiếc nuối khi bỏ lỡ ngôi trường mục tiêu.

Học sinh trường THCS Colette trao đổi về bài thi trước điểm thi trường THCS Võ Trường Toản.

"Thiếu 0,25 điểm", "không vào được trường mong muốn", "chưa đạt mục tiêu"... là những cụm từ xuất hiện dày đặc trong những bài đăng, bình luận trên MXH của cộng đồng sĩ tử 2K11. Với nhiều học sinh, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 là cột mốc đầu tiên mang tính cạnh tranh rõ nét trong hành trình học tập, nên cảm giác hụt hẫng khi kết quả chưa như ý là điều hoàn toàn dễ hiểu. Thế nhưng, một "ngã rẽ" bất ngờ, ngoài dự tính không đồng nghĩa với "trắng tay"?

Khi nào một kết quả bị gọi là "trắng tay"?

Trước sức ép của một mùa thi căng thẳng với hơn 30.000 sĩ tử không thể giành chỗ trong trường THPT công lập tại TP.HCM, ngay sau khi điểm thi được công bố, mạng xã hội xuất hiện một số bài đăng của phụ huynh chia sẻ sự thất vọng về kết quả thi của con. Trong đó, một trường hợp thu hút nhiều sự chú ý khi phụ huynh công khai cảm xúc không hài lòng dù con vẫn đậu NV2 vào trường công lập.

Dưới phần bình luận, nhiều người đồng cảm với áp lực và kỳ vọng của phụ huynh nhưng cho rằng việc công khai bày tỏ sự thất vọng trong giai đoạn nhạy cảm sau kỳ thi có thể tạo thêm áp lực cho các bạn 2K11.

Bạn Phương Thảo cùng mẹ sau kỳ thi tuyển sinh lớp 10 TP.HCM tại điểm thi trường THCS Võ Trường Toản. Sự ủng hộ, đồng hành của mẹ là chỗ dựa tinh thần vững chắc của Thảo.

Trao đổi với Hoa Học Trò Online, Thạc sĩ Xã hội học Thanh Văn Vân nhìn nhận, thực tế vẫn có những phụ huynh lựa chọn cách phê bình để giáo dục con. Theo chuyên gia, việc công khai bày tỏ sự không hài lòng đôi khi xuất phát từ mong muốn con nhìn nhận lại nỗ lực của bản thân. Hoặc sâu xa hơn, đó có thể là một cơ chế "phòng vệ" của người lớn, nhằm ngầm tìm kiếm những lời an ủi, đồng cảm từ người ngoài khi chính họ cũng đang đối diện với sự hụt hẫng.

Tuy nhiên, trong bối cảnh học sinh vừa bước ra khỏi một kỳ thi nhiều áp lực, cách tiếp cận này lại vô tình mang đến những tác động tiêu cực. Thạc sĩ nhấn mạnh, đối tượng thực sự cần được xoa dịu tâm lý lúc này chính là các bạn học sinh, chứ không phải người lớn. Bởi lẽ, sự chới với của tuổi 15 không chỉ đến từ sự tiếc nuối khi lỡ mất mục tiêu, mà phần lớn đến từ cách những người xung quanh diễn giải điểm số. Việc một kết quả chưa như ý vội vã bị đánh đồng với "thất bại", "trắng tay" - dù thực tế cánh cửa hệ thống giáo dục vẫn còn vô vàn lựa chọn khác - đã vô tình đẩy áp lực của mùa tuyển sinh đi quá xa.

Giữa một nguyện vọng và một hành trình

Để có một cách nhìn khác về mùa tuyển sinh lớp 10, câu chuyện của cô Minh Hiền có thể là một ví dụ. Con gái cô, bạn Quỳnh Mai, đăng ký nguyện vọng vào lớp chuyên Sử của THPT chuyên Lê Hồng Phong. Đêm trước ngày thi môn Ngữ văn, khi con thức ôn bài, cô cũng quyết định thức cùng.

Cô Minh Hiền chờ con trước cổng điểm thi THPT Trưng Vương trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 TP.HCM.

Tuy nhiên, người mẹ này cho biết việc thức trắng không phải để kiểm tra bài vở hay tạo thêm áp lực. "Mình không áp lực con, chỉ thức cùng con để trải nghiệm thôi. Con tự học, tự thi và điểm số là của con", cô chia sẻ.

Điều cô Minh Hiền mong nhất không phải là con phải bước vào một ngôi trường nào đó bằng mọi giá. "Chỉ mong con thi thật tốt và đạt được điều con muốn. Vào trường nào cũng được, miễn là phù hợp", cô nói.

Giống như rất nhiều bậc cha mẹ nỗ lực giảm bớt gánh nặng áp lực của kỳ thi cho con bằng những cử chỉ thầm lặng, cô Minh Hiền thể hiện sự đồng hành cùng con đi qua kỳ thi thay vì chỉ quan tâm đến kết quả hay coi đó là thước đo duy nhất.

Trong những ngày tới, điểm chuẩn lớp 10 các trường THPT công lập TP.HCM sẽ tiếp tục được công bố. Sẽ có những học sinh vui mừng vì đạt được nguyện vọng mong muốn, cũng sẽ có những bạn phải làm quen với một kế hoạch khác so với dự định ban đầu. Nhưng dù bắt đầu năm học mới ở đâu, điều chờ đón các sĩ tử 2K11 vẫn là những lớp học mới, những người bạn mới và những câu chuyện mới. Vì thế, một nguyện vọng không thành ngày hôm nay có thể là điều đáng tiếc, nhưng có thể lại là điểm khởi đầu của một hành trình tuyệt vời trong tương lai.